ATATÜRK’ ÜN BİLİM ÜZERİNE DÜŞÜNCELERİ
Atatürk, ‘Akıl ve mantığın halledemeyeceği mesele yoktur’ derdi. Ancak, O, aklın rehberinin bilgi, bilim olduğunu da yine kabul etmişti.
Tarihte uygar bir varlık olarak kalabilen kavimler, şüphe yok ki bilim hayatından nasibini almış bireylerden oluşan topluluklardır.
İnsan toplumlarının uzak ve yakın tarihlerinde, uygarlık eserleri, ancak kuramsal ve uygulamalı bilimlerin bilinmesi ve uygulanması ile mümkün olur. Bu gerçeği kabul etmiş uluslar tarihlerinde fikir hareketlerini besleyen bireylerinin topluluğu ile birer varlık haline gelirler. Uygar uluslarda, halkın kültürlü, okumuş yazmış olması esas olmakla beraber, asıl aydın kesimin o toplum içinde önemli ve sorumlu bir yeri vardır.
İşte Atatürk dönemini tarih içinde ve bugünkü hayatımıza etkisi bakımından incelediğimiz zaman, çeşitli cepheleri ile ele almak gerekmektedir. Çünkü uygarlık eserlerini vücuda getirenin, ulusun bütünü olduğunu kabul etmekle beraber, uluslara yol gösteren ve yöneten, tarih kamuoyu karşısında, büyüklükleri teslim edilmiş olan kişilerin önderlikleri, kolektif hisler ve başarılar üzerinde çok mühim rol oynamıştır.
Atatürk, Cumhurbaşkanı sıfatı ile "Hayatta en hakiki mürşit ilimdir” düsturunu söylemiştir. Bilimin yol göstereceğini, hayatı aydınlatacağını mürşit kelimesi ile ifade eden M.Kemal, acaba niçin bununla yetinmeyerek "en hakiki” sıfatını eklemek lüzumunu hissetmiştir?
Atatürk, herhangi bir konu ve fikir için, kesin hükümler çıkarırken lüzumlu olduğuna inandığı ve dikkati çekmeyi faydalı bulduğu yerlerde, böyle kuvvetlendirici ifadeleri daima kullanmıştır. İnsan bu cümleyi okur ve üzerinde düşünürken, mutlaka "en hakiki” kelimeleri üzerinde duraklamadan geçmeyecektir. "Mürşit” in en hakiki olanını arayacaktır.
M. Kemal’ in eğitim yaşamının kendisinde bıraktığı izler, pek derin olmuştur. O’nun ifadesine göre kuramsal olarak okuduğu derslerin daima uygulamasını göz önünde bulundurmuş ve onlardan bir yarar, bir sonuç bulmaya çalışmıştır. Fakat O, bütün hayatı boyunca bilgileri en büyük hazla dinlemiştir. Kendi okuduğu eserlerdeki fikirleri benimsemeden önce, onları kendi bilgi süzgecinden geçirir ve asıl özünü merhametle muhafaza etmesini bilirdi.
Atatürk, kendi yetiştiği devrin pozitif bilimlerini mesleki uzmanlığı bakımından bellediği zaman, berrak ve müspet bir görüşe sahip olabildiğini ve herhangi bir meseleyi matematiksel bir kesinlikle çözmeyi hedef tuttuğunu söylerdi. Ulusun modern teknik bilgilerle donanmış bireylere ihtiyacı olduğunda şüphesi olmayan Atatürk, uzmanlaşmanın önemini takdir ederek, hükümetinin yapıcı unsurlarına en çok değer vermiştir. Sosyal bilimleri, güzel sanatların her şubesi, Atatürk’ ün devlet başkanlığı zamanında, imkan nispetinde teşvik görmüştür. Fakat özellikle siyasi ve toplum bilimler, kendisinin bizzat meşgul olduğu konulardır. İşte bunun içindir ki, daima her yeni teoriyi izlemiş, eskileri de kıyaslamalar yapmıştır.
Atatürk’ ün öngörülerine somut bir örnek
Şimdi bu münasebetle, bu kitabımın sayfalarında yer alan ve Atatürk’ ün Ocak 1936’da bana dikte ettirdiği düşüncelerin, zamanımızda nasıl bir yön aldığını şu örnekle belirtmek isterim :
1 Ocak 1936 ... Gece 22.45 TRT haber bülteninde şu ifade okunuyor:
France Presse Ajansı’nın bir haberine göre Venedik’in Saint Georges adasındaki Benedictus Manastırı laboratuvarlarında manastır rahiplerinden Pellegrino’nun yönetiminde, seslerin ayırımı esasına dayanan çok dikkate değer araştırmalar yapılmaktadır.